Niepozorny detal potrafi zmienić cały dzień pracy. Za nisko ustawiony monitor, źle dobrane krzesło albo biurko wpływają na zmęczenie, spadek koncentracji i dolegliwości. Ergonomia to sposób organizacji pracy, który uwzględnia możliwości człowieka, pozwalają wykonywać obowiązki wygodniej, bezpieczniej i efektywniej.
Dobrze zaprojektowane stanowisko pracy wpływa na organizację całego przedsiębiorstwa. Pracownik odczuwa większy komfort, a mniejsza liczba przerw i dolegliwości przekładają się na codzienną efektywność. Sprawdź, które rozwiązania poprawiają warunki pracy, jakie obowiązki ma pracodawca i dlaczego ergonomia stała się ważną częścią nowoczesnego podejścia do BHP.
Czym jest ergonomia stanowiska pracy?
Jest to optymalne dopasowanie środowiska pracy do możliwości i potrzeb człowieka. Jej celem jest stworzenie takich warunków, które pozwalają wykonywać obowiązki bez nadmiernego obciążania organizmu i ograniczają ryzyko występowania dolegliwości zdrowotnych.
Pojęcie ergonomii obejmuje znacznie więcej niż wybór wygodnego krzesła czy odpowiedniego biurka. Znaczenie mają również oświetlenie, rozmieszczenie wyposażenia, temperatura, hałas oraz organizacja pracy. Dobrze zaplanowane stanowisko pozwala ograniczyć zmęczenie i poprawić komfort codziennego funkcjonowania.
Dlaczego ergonomia wpływa na wydajność?
Warunki pracy mają bezpośredni wpływ na koncentrację, tempo wykonywania obowiązków i samopoczucie pracowników. Nawet niewielki dyskomfort może powodować częstsze przerwy, rozproszenie uwagi oraz szybsze zmęczenie.
Ergonomiczne stanowisko pozwala ograniczyć niepotrzebne obciążenia organizmu. Pracownik może dłużej utrzymać skupienie i efektywniej realizować zadania bez konieczności ciągłego zmieniania pozycji czy walki z narastającym napięciem mięśniowym.
W dłuższej perspektywie przekłada się to nie tylko na komfort pracy, ale również na lepszą organizację procesów i ograniczenie absencji.
Ergonomia stanowiska pracy a obowiązki wynikające z przepisów
Zgodnie z art. 207 Kodeksu pracy pracodawca odpowiada za stan bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ma obowiązek chronić zdrowie i życie pracowników poprzez zapewnienie odpowiednich warunków wykonywania obowiązków.
Z kolei art. 212 Kodeksu pracy określa obowiązki osób kierowników zakładów, w tym organizowanie stanowisk zgodnie z przepisami i zasadami BHP.
O ergonomii wspomina również Istotnym Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
W przypadku pracy przy komputerze należy dodatkowo uwzględnić przepisy wynikające z rozporządzenia z 18 października 2023 roku dotyczącego stanowisk wyposażonych w monitory ekranowe.
Jak poprawić ergonomię stanowiska pracy?
Poprawa ergonomii nie zawsze oznacza konieczność kosztownej modernizacji stanowiska czy wymiany całego wyposażenia. Zauważalną różnicę przynoszą nawet niewielkie zmiany, np. odpowiednie ustawienie sprzętu, lepsza organizacja przestrzeni oraz dopasowanie warunków pracy do rzeczywistych potrzeb pracownika.
Dopasowanie biurka i krzesła
Podstawą ergonomicznego stanowiska jest prawidłowa pozycja siedząca. Stopy powinny swobodnie opierać się o podłoże, kolana pozostawać ustawione pod zbliżonym kątem prostym, a plecy mieć odpowiednie podparcie. Krzesło powinno umożliwiać regulację wysokości i wspierać odcinek lędźwiowy. Konieczne jest równie dopasowanie wysokości blatu roboczego.
Odpowiednie ustawienie monitora
Monitor ustawiony zbyt wysoko lub zbyt nisko może powodować napięcie karku i szybsze zmęczenie wzroku. Przyjmuje się, że górna krawędź ekranu powinna znajdować się na wysokości wzroku lub nieco poniżej, a odległość od oczu wynosić około 50-70 centymetrów.
Organizacja przestrzeni roboczej
Najczęściej używane przedmioty warto umieścić w zasięgu ręki. Dzięki temu można ograniczyć zbędne skręty tułowia i powtarzalne ruchy. Znaczenie ma także utrzymanie porządku oraz pozostawienie odpowiedniej ilości miejsca umożliwiającej swobodne wykonywanie obowiązków.
Oświetlenie i przerwy w pracy
Najlepiej, gdy stanowisko pracy ma dostęp do światła dziennego, a sztuczne oświetlenie jest równomierne i nie powoduje odbić na ekranie monitora. Zbyt słabe lub intensywne światło może prowadzić do bólu głowy, pieczenia oczu oraz problemów z koncentracją.
Należy pamiętać również o regularnych przerwach. Nawet krótka zmiana pozycji czy kilka minut ruchu pozwalają zmniejszyć napięcie mięśniowe. Specjaliści zalecają, aby co około godzinę wstać od biurka, rozciągnąć się lub wykonać kilka prostych ćwiczeń, które poprawiają krążenie i odciążają kręgosłup.
Ergonomia w pracy zdalnej i hybrydowej
Rozwój pracy zdalnej sprawił, że stanowiska pracy powstają w domach i mieszkaniach, a nie wyłącznie w biurach. Wiele osób wykonuje obowiązki przy kuchennym stole, na kanapie lub w miejscach, które nie są dostosowane do wielogodzinnej pracy przy komputerze.
Taka organizacja może prowadzić do bólu pleców, napięcia mięśni oraz szybszego zmęczenia. Z tego powodu coraz większą uwagę zwraca się na ergonomię także poza siedzibą firmy.
Pracodawcy mogą zaoferować pracownikom dodatkowe wyposażenie, dofinansowanie zakupu sprzętu czy szkolenia dotyczące prawidłowej organizacji pracy zdalnej.
Ergonomia jako inwestycja w komfort i rozwój organizacji
Ergonomia to proces, który wymaga stałej uwagi i regularnych zmian. Cykliczne monitorowanie warunków pracy pozwala szybko reagować na potrzeby pracowników. Dzięki temu można zwiększyć komfort pracy, ograniczyć ryzyko przeciążeń i stworzyć bardziej przyjazne oraz efektywne środowisko zawodowe.
Na co dzień wspieramy przedsiębiorców w działaniach związanych z BHP, oceną warunków pracy oraz poprawą ergonomii stanowisk. Pomagamy identyfikować obszary wymagające zmian i wdrażać rozwiązania dopasowane do realnych potrzeb organizacji. Jeżeli chcesz zadbać o komfort pracowników i jednocześnie zwiększyć efektywność pracy, skontaktuj się z nami i sprawdź, jak możemy pomóc.
Źródła:
- https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19740240141 (data dostępu: 08.06.2026 r.)
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19971290844 (data dostępu: 08.06.2026 r.)
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230002367 (data dostępu: 08.06.2026 r.)
- https://www.portalbhp.pl/dobre-praktyki-bhp/pracujesz-przy-komputerze-sprawdz-czy-twoje-stanowisko-jest-dostosowane-do-nowych-przepisow-10799.html (data dostępu: 08.06.2026 r.)
Leszek Maruszczyk
Jestem magistrem inżynierem budownictwa oraz wysoko wyspecjalizowanym ekspertem w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP) oraz ochrony przeciwpożarowej (PPOŻ). Posiadam bogate doświadczenie w obsłudze złożonych projektów realizowanych w budownictwie lądowym, wodnym oraz w zakładach przemysłowych.
Skontaktuj się z nami!
Masz pytania? Zostaw wiadomość lub skontaktuj się z naszym specjalistą. Odpowiemy jak najszybciej i pomożemy dobrać najlepsze rozwiązanie dla Twojej firmy.
